بازرسی مخازن تحت فشار۱۴۰۳/۵/۲ ۱۰:۲۱:۱۳

بازرسی مخازن تحت فشار

زمان بازرسی دوره‌ای هر  مخزن تحت فشار  با توجه به استاندارد مربوط به آن مشخص می گردد. استاندارد هر مخزن تحت فشار همیشه بیشینه دوره بازرسی ممکن را مشخص می نماید. در فواصل کوتاهتر نیز به تشخیص کارشناسان مربوطه ممکن است بازرسی ضروری باشد. ما در شرکت بازرسی آستا خدمات تخصصی بازرسی مخازن تحت فشار را بر اساس استاندارد ملی و بین المللی مربوطه در سریع‌ترین زمان ممکن به انجام می‌رسانیم. برای مطالعه بیشتر در خصوص مخازن روی لینک بیشتر بدانیم کلیک کنید.

خدمات شرکت بازرسی آستـا در زمینه مخازن تحت فشار

بازرسی مخازن

بازرسی مخازن

آموزش بازرسی مخازن

آموزش بازرسی مخازن

مشاوره خرید مخازن

مشاوره خرید مخازن

انواع مخازن

انواع مخازن به شرح زیر می باشند.

مخازن تحت فشار

مخازن تحت فشار

مخازن کرایوژنیک

مخازن ذخیره

انواع مخازن تحت فشار

مخازن تحت فشار به انواع زیادی دسته بندی می‌شوند. پنج تا از پرکاربردترین آن‌ها به شرح زیر می باشند.

مخازن گاز مایع

مخازن گاز مایع

مخازن گاز کلر

مخازن گاز کلر

مخزن ذخیره

مخازن کرایوژنیک

کپسول اکسیژن

کپسول اکسیژن

کپسول اطفا حریق

کپسول اطفا حریق

سیلندر اتیلن اکساید

سیلندر اتیلن اکساید

انواع بازرسی مخازن تحت فشار

انواع بازرسی مخازن تحت فشار به شرح زیر می باشند

بازرسی حین ساخت مخازن

بازرسی حین ساخت مخازن

بازرسی ادواری مخازن

بازرسی ادواری مخازن

شیوه های بازرسی مخازن تحت فشار

بازرسی مخازن تحت فشار بر اساس استاندارد مربوطه عموماً شامل شش تست مختلف است. هر یک از این تست‌ها به صورت جداگانه توسط بازرسان متخصص شرکت بازرسی آستا انجام می‌پذیرد. در صورتی که نتایج همه تست‌ها مورد تایید باشد، گواهینامه سلامت مخزن صادر می‌گردد.

تست ضخامت سنجی

ضخامت سنجی

تست هیدرواستاتیک

هیدرواستاتیک

تست پنوماتیک

پنوماتیک

تست تجهیزات کنترلی

تجهیزات کنترلی

تست ضخامت رنگ

ضخامت رنگ

بازرسی ظاهری

بازرسی ظاهری

آموزش بازرسی مخازن تحت فشار

اپراتور مخازن و مسئولین HSE در کارخانجات نیاز دارند تا با اصول اولیه بازرسی‌های روزانه، هفتگی و ماهیانه مخازن آشنا باشند. واحد آموزش شرکت بازرسی آستا دوره های متفاوت در زمینه مخازن تحت فشار  طراحی نموده است. همه دوره ها می‌تواند به صورت حضوری و یا مجازی برگزار گردد.

طراحی و بازرسی مخازن تحت فشار

طراحی و بازرسی مخازن تحت فشار

بازرسی ادواری مخازن تحت فشار

بازرسی ادواری مخازن تحت فشار

بازرسی سیلندرهای بدون درز

بازرسی سیلندرهای بدون درز

مشاوره خرید مخازن تحت فشار

برای مرتفع نمودن همه دشواری ‌ها در هریک از مراحل و با توجه به بالا بودن هزینه‌ اولیه خرید و کاهش ریسک مترتب بر آن، شرکت بازرسی آستا به پشتوانه سال‌ها تجربه در امر طراحی و بازرسی حین ساخت مخازن تحت فشار و همچنین بازرسی ادواری این تجهیزات، آمادگی خود را جهت ارائه خدمات مشاوره تخصصی در پروسه خرید مخازن اعلام می‌دارد.

اهم خدمات قابل ارائه شرکت آستا در زمینه خرید مخازن تحت فشار به شرح زیر است:مشاوره خرید دیگ بخار

  • بررسی طرح و نقشه مخزن و تطابق آن با استاندارد مربوطه
  • بررسی نیاز مشتری و تطابق آن با محصول خریداری شده
  • اطمینان از بازدهی محصول مورد خریداری با ادعای سازنده
  • اطمینان از صحت بازرسی‌های انجام شده توسط شرکت بازرسی مربوطه به عنوان ناظر ثالث در حین بازرسی های ساخت
  • اطمینان از انجام  و صحت انجام مراحل تنش‌زدایی (در صورت نیاز)
  • نظارت بر صحت انجام تست‌های الزامی در انتهای کار
  • اطمینان از اصالت تجهیزات کنترلی خریداری شده
  • ارائه پیشنهادات در خصوص محل نصب و مراحل راه‌اندازی بر طبق اصول استاندارد

مراحل مختلف بازرسی مخازن تحت فشار

کلیه بازرسان ، بایستی قبل از شروع عملیات بازرسی گزارش بازرسی قبلی و هرگونه پرونده مربوط را مطالعه نمایند.عملیات بازرسی شامل یک بررسی کلی و تحلیل همه قسمت های مخزن است. همچنین بازرسی ممکن است شامل بررسی  اکونومایزرها، گرمکن‌های خط تغذیه آب ورودی، دی‌ اریتورها و سایر تجهیزات جانبی باشد. بازرسین در طی عملیات بازرسی به دنبال نشانه‌ای از خوردگی، نشتی و ترک، رسوبات و سایر صدمات وارده به مخزن هستند. ایشان موظف به تهیه عکس از ایرادات بالقوه و بالفعل بوده و بایستی تمامی آن را در گزارش خود منعکس نمایند . بازرسین بایستی همچنین از صحت عملکرد و ایمنی مخزن نیز اطمینان حاصل نمایند.

مراحل بازرسی لیفتراک توسط اپراتور

۱- آماده سازی قبل از بازرسی مخازن
مالک یا استفاده‌کننده از مخزن تحت فشار مسئولیت آماده سازی آن برای بازرسی را برعهده دارد. همچنین مراحل آماده سازی و انجام تست هیدرواستاتیک در مواقع لزوم نیز برعهده وی است. بازرس موظف است زمان بازرسی مخازن را یک هفته قبل به کارفرما اعلام نماید. این زمان می‌تواند براساس قوانین هر کشوری و بنا به نیاز تغییر پیدا کند. استاندارد مربوط به مخزن تحت فشار  (ASME (Section VIII  است. علاوه براین، قوانین هر کشوری نیز ممکن است تغییراتی در آن ایجاد نماید. بنابراین مالک یا استفاده کننده از مخزن باید به تمامی این الزامات آگاهی کامل داشته باشد. علاوه بر این، بازرسین نیز باید تغییرات لازم در روند بازرسی خود را منطبق بر قوانین کشوری حاکم انجام دهند. برای آماده‌سازی یک مخزن جهت بازرسی، مالک یا استفاده کننده از آن موظف است مراحل زیر را به انجام برساند.

مراحل مختلف بازرسی مخازن تحت فشار

  • مخزن را کاملا تخلیه و شستشو نماید.
  • دریچه آدم رو و دست رو را بازکند، تمامی کورکن ها را بازکرده و شستشو نماید.
  • کوره را خشک و تمیز نماید. (دیک بخار)
  • صفحه ی فلزی جلوی مشعل را جدا نماید.(دیک بخار)
  • آجر های نسوز دور مشعل را برای مشاهده وضعیت مشعل و متعلقات آن برچیند. (دیک بخار)
  • تمهیداتی برای کنترل تماس با آزبست بیاندیشید. (دیک بخار)
  • گیج فشار را از محل خود جدا نماید.
  • ورودی بخار یا آب گرم از خط لوله را به بویلر مورد نظر در محل مناسبی قطع کند.در این خصوص از هر روش دیگر مورد تایید بازرس نیز می تواند استفاده کند. (دیک بخار)
  • قبل از بازکردن دریچه آدم رو و دست رو، تمامی شیرهای بخار و یک طرفه را بسته و علامت «تحت تعمیر» روی آن نیز باشد. (دیک بخار)
  • شیر تخلیه را باز کند.
  • شیر blow-off را (در صورت وجود) بسته و علامتگذاری کند.
  • لوله blow off را جدا کند.
  • تمامی خروجی ها را باز کند.

۲- لوازم مورد نیاز برای بازرسی مخازن
قبل از ورود به مخزن تحت فشار باید هرچه که می تواند داخل مخزن و مابین لوله ها افتاده و گیر کند را از خود جدا کنیم، مانند ساعت، گوشواره، حلقه و … . لوازم مورد نیاز برای بازرسی مخزن تحت فشار به شرح زیر هستند:

مراحل بازرسی مخازن تحت فشار

  • کلاه و عینک ایمنی
  • کفش ایمنی
  • دستکش مناسب
  • لباس سرهمی
  • چراغ قوه
  • دوربین مناسب
  • آینه بازرسی
  • آهنربا
  • ظرف مناسب برای جمع آوری رسوبات احتمالی
  • چاقو، پیچ گوشتی یا هر چیز مشابه برای خراشیدن سطح
  • شیر تخلیه را باز کند.
  • شیر blow-off را (در صورت وجود) بسته و علامتگذاری کند.
  • لوله blow off را جدا کند.
  • تمامی خروجی ها را باز کند.

۳- اقدامات احتیاطی در حین بازرسی
علاوه بر تجهیزات مورد اشاره در بالا، بازرسین (و همچنین استفاده کنندگان از مخازن) بایستی از اصول این مختص به کارگاه پیروی نمایند. اقدامات ایمنی پیشنهادی به شرح ذیل هستند:

مراحل مختلف بازرسی مخازن تحت فشار

  • بازرسی مخازن الزاما به صورت دونفره انجام شود.
  • کلاه و عینک ایمنی
  • در هنگام بازرسی یک دیک بخار ، دستگاه دیگر(حتی المقدور) روشن نباشد.
  • از بسته بودن تمامی شیر ها اعم از شیر رفت ، شیر تخلیه ، شیر بخار، شیر ورودی آب و ….. قبل از شروع عملیات بازرسی اطمینان حاصل نمایید.
  • دمای فلز مخزن تحت فشار را قبل از بازرسی بررسی نمایید که بیش از حد داغ نباشد.
  • با استفاده از تجهزات پایش هوای داخل مخزن ، از خطرناک نبودن محیط برای حضور افراد اطمینان حاصل نمایید.

استاندارد بازرسی مخازن تحت فشار

 بازرسی مخازن تحت فشار هم در زمان ساخت و هم در زمان بهره برداری مطابق استاندارد بازرسی مخازن تحت فشار بین­ المللی به صورت کامل تشریح شده است.تمامی مخازن تحت فشار بایستی مطابق با استانداردهای مشخصی مانند ASME Boiler and Pressure Vessel Code در امریکا، Pressure Equipment Directive of the EU (PED) دراروپا،‌ Japanese Industrial Standards (JIS) در ژاپن،‌ CSA B51 در کانادا، Australian Standards در استرالیا و دیگر استانداردهای بین المللی از قبیل Lloyd’s و Germanischer Lloyd و Det Norske Ventas و Société Générale de Surveillance (SGS S.A) طراحی و ساخته شوند.

روال بازرسی مخازن و دریافت گواهی سلامت

در صورت نیاز به بازرسی مخازن و دریافت سرتیفیکیت مخازن یا گواهی سلامت ، مشخصات فنی دستگاه، تعداد و محل بازرسی را به شرکت بازرسی آستا اعلام کنید. سپس از طرف شرکت آستا پیش فاکتور دریافت می‌کنید.‌ موافقت کارفرما در خصوص پیش فاکتور بایستی به صورت کتبی یا شفاهی به شرکت اعلام شود. پس از اعلام موافقت و پرداخت پیش فاکتور (بر اساس الزامات INSO-ISO-IEC 17020)، در سریع ترین زمان ممکن بازرس متخصص به پروژه اعزام شده و کار بازرسی و کلیه تست های مورد نیاز انجام خواهد شد.
اگر دستگاه‌ مورد بازرسی بر اساس استاندارد مربوطه هیچ عدم انطباقی نداشت، گواهینامه بازرسی مخازن را دریافت خواهید کرد. در غیر این صورت گزارش عدم انطباق تصویری با شرح تمام جزییات (طبق نمونه) برای کارفرما ارسال می شود. برای رفع عدم انطباق دو ماه فرصت دارید. در صورت وجود عدم انطباق، بازرسی دوم آستا همیشه رایگان است.

مراحل بازرسی جرثقیل

نمونه گواهی سلامت بازرسی مخازن

نمونه گزارش عدم انطباق

نمونه گواهی سلامت بازرسی مخازن

بهترین شرکت  بازرسی مخازن تحت فشار کدام است؟

در دهه اخیر شرکت‌های بازرسی به لحاظ تعداد، رشد بسیار وسیعی را تجربه‌ کرده‌اند. این موضوع عزم جدی سازمان ملی استاندارد ایران و سازمان‌های ذیربط به توسعه استانداردسازی و ایمنی را منعکس می‌سازد. در صورت همراه نشدن رشد کیفی شرکت‌های بازرسی همگام با رشد کمی آن‌ها، ریسک مفسده در امر بازرسی دوچندان می‌شود.

شرکت‌های بازرسی فنی که در حال حاضر صلاحیت فنی بازرسی مخازن تحت فشار را دارا هستند از سطوح کیفی متفاوتی برخوردارند. لذا درک این موضوع که کدام یک از آنها نقش بهتری در کنترل فرآیندهای تولید مخزن را دارند، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. شرکت بازرسی آستا می‌تواند در این امر کمک و راهنمای شما باشد.

برای انتخاب بهترین شرکت بازرسی مخازن تحت فشار به این نکات توجه داشته باشید:

  1. میزان تسلط فنی به استانداردهای مرتبط با حوزه مخازن تحت فشار
  2. آموزش مستمر پرسنل
  3. در دسترس بودن خدمات در سراسر ایران
  4. قیمت رقابتی
  5. بازرسی دوم رایگان
  6. دارا بودن بیمه مسئولیت مهندسی
  7. در اختیار داشتن تجهیزات اندازه‌گیری به روز و کالیبره شده
  8. درستکاری و امانتداری
بهترین شرکت بازرسی مخازن تحت فشار کدام است؟

مقالات

سوالات متداول

مخازن تحت فشار ذخیره عموماً به چه شکلی ساخته می شوند؟۱۴۰۰/۹/۲۱ ۱۲:۵۰:۱۸

مخزن تحت فشار به لحاظ تئوری می تواند به هر شکلی ساخته شود. شکل استوانه ای و مخروطی و کروی از سایر اشکال معمول‌ تر است.

بازرسی مخازن تحت فشار مطابق کدام قانون الزامی است؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۱۱:۰۳:۵۰

مطابق با آیین نامه ظروف تحت فشار وزارت کار بازرسی کلیه مخازن تحت فشار به صورت سالیانه الزامی است.

آیا بازرسی مخازن تحت فشار الزامی است؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۹:۰۷:۱۵

تمامی مخازن با فشار بالای یک بار بایستی در دوره‌های زمانی یک ساله مورد بازرسی قرار گرفته و گواهینامه دریافت کنند.

مخازن تحت فشار به چه مخازنی گفته می شود؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۹:۰۳:۲۷

هر مخزنی که فشار سیال داخل آن از ۱ بار (یک اتمسفر) بیشتر باشد مخزن تحت فشار نامیده می‌شود.

بازرسی مخازن تحت فشار

بر طبق تعریف، ایمنی فاکتور بسیار مهمی در استفاده و نگهداری از مخازن تحت فشار می باشد که برای نگهداری سیال و یا گازی با فشار بسیار بیشتر از فشار محیط به کار می روند، در صورت نقصان ایمنی این تجهیزات، نتیجه کار می تواند بسیار دهشتناک باشد. نگهداری فشار یک سیال در یک ظرف برای استفاده های احتمالی از ۳۰۰ سال پیش شروع شد و این امر همیشه محل چالش های جدی برای بشر بوده است.سیال محبوس شده در مخزن بسته به علت اختلاف فشاری که با محیط دارد، منشاء بسیاری از حوادث در طول این مدت بوده است. همه این حساسیت ها و حوادث حاکی از اهمیت بالای مراحل طراحی، ساخت و کاربری مخازن تحت فشار داشته و باعث شده تا توسط استانداردها و قوانین سختگیرانه، این امور تحت نظر مهندسین مورد تأیید قرار گیرد.یک نوع مخزن دیگر داریم ، تحت عنوان مخازن غیر تحت فشار یا اتمسفریک که به سازه‌هایی اشاره می‌کند که برای نگهداری انواع مایعات در فشار اتمسفر بکار می رود. مخازن ذخیره اتمسفریک اغلب به شکل استوانه عمودی یا افقی با کف تخت یا مخروطی یا شیب‌دار و سقف ثابت یا شناور طراحی می‌شود. این مخازن به دو دسته زیرزمینی و روزمینی تقسیم می‌شود.

زمان بازرسی دوره‌ای هر مخزن تحت فشار با توجه به استاندارد مربوط به آن مشخص می گردد. استاندارد هر مخزن تحت فشار همیشه بیشینه دوره بازرسی ممکن را مشخص می نماید. در فواصل کوتاهتر نیز به تشخیص کارشناسان مربوطه ممکن است بازرسی ضروری باشد.

بازرسی مخازن تحت فشار

ما در شرکت بازرسی آستا خدمات تخصصی بازرسی مخازن تحت فشار را بر اساس استاندارد ملی و بین المللی مربوطه در سریع‌ترین زمان ممکن به انجام می‌رسانیم. شرکت بازرسی آستا با در اختیار داشتن نمایندگی در کلیه استان‌های بزرگ کشور، این خدمات را با بهترین کیفیت و رقابتی‌ترین قیمت در سراسر ایران انجام می‌دهد.

به جهت آشنایی بیشتر با انواع مخازن تحت فشار و الزامات ساخت و بازرسی آن، شرکت بازرسی آستا اقدام به برگزاری دوره‌ بازرسی مخازن تحت فشار در فواصل منظم می‌نماید. در این دوره الزامات بازرسی اولیه مخزن تحت فشار (در حین ساخت) آموزش داده می‌شود. پس از طی کلیه مراحل بازرسی اولیه، تاییدیه مخزن صادر و پلاک استاندارد روی آن نصب می‌گردد. بازرسی و صدور گواهینامه سلامت، کمک شایانی به افزایش طول عمر تجهیزات تحت فشار و همچنین کاهش ریسک بهره‌برداری می‌نماید.

شرکت بازرسی آستا (آتی سازان تاسیسات ایرانیان) به پشتوانه بیش از یک دهه تجربه و کسب مجوزهای لازم از مراجع ذیصلاح، می‌تواند به عنوان مشاور در مباحث ایمنی مربوط به بازرسی و خرید مخازن تحت فشار استاندارد در کنار سازمان شما قرار بگیرد.

خدمات بازرسی مخازن تحت فشار

خدمات بازرسی آستا در زمینه مخازن تحت فشار به شش دسته کلی تقسیم می‌شوند:

برای دریافت مشاوره در خصوص بازرسی و صدور گواهینامه مخازن تحت فشار، با کارشناسان شرکت بازرسی آستا تماس بگیرید.

مخزن تحت فشار چیست؟

مخازن تحت فشار (انگلیسیPressure vessel) مخازنی معمولاً استوانه‌ای یا کروی هستند که معمولاً برای نگهداری مایعات یا گازها در فشاری غیر از فشار اتمسفر استفاده می‌شوند. مخازن تحت فشار عبارتند از محفظه های بسته که جهت نگهداری سیال در فشاری بیشتر از فشار  ۱۵ psi یا ۱ atm، طراحی شده اند. این فشار می تواند فشار داخلی ناشی از سیال باشد و یا فشار خارجی ناشی از گرم شدن مستقیم یا غیرمستقیم مخازن باشد.

مخازن تحت فشار می‌توانند بسیار خطرناک باشند و حادثه‌های منجر به مرگ زیادی در طول دوره توسعه و بهره‌برداری آنها رخ داده‌است. به همین دلیل، طراحی، ساخت و بهره‌برداری از مخازن تحت فشار توسط مقامات مهندسی و توسط قانون حمایت می‌شود. تعریف مخزن فشار از کشوری به کشور دیگر متفاوت است. استاندارد اصلی برای طراحی این مخازن ASME Section VIII می‌باشد که توسط انجمن مهندسان مکانیک آمریکا تدوین شده و هر چهار سال یکبار مورد بازنگری قرار می‌گیرد. کاربرد عمده این مخازن در صنایع نفت و گاز می‌باشد.

مخزن تحت فشار استوانه‌ای

در بسیاری از صنایع مدرن از قبیل صنایع غذایی و انرژی، استفاده از مخزن‌های تحت فشار به عنوان یکی از ارکان این صنایع مورد توجه قرار می گیرد.
کاربردهای مخازن تحت فشار از ذخیره سازی هوای فشرده تا بویلر های آب گرم شهری گسترده شده است. کاربردهای دیگر اینگونه مخازن می تواند در برج های تقطیر، معادن، سایت های پتروشیمی، سایت های هسته ای، زیر دریایی ها، ایستگاه های فضایی و مخازن برای نگهداری گازهای تبدیل شده به مایع (در اثر فشار) مانند LPG ، بوتان و پروپان باشد.

یکی از کاربردهای حیاتی مخزن‌های تحت فشار در صنایع پالایش نفت می باشد، جایی که به دلیل افزایش بهره وری تولید در محصولاتی مانند بنزین و گازوئیل، این مخازن تحت فشار بسیار زیادی قرار می گیرند.
مخازن تحت فشار در پالایشگاه ها کاربردهای عدیده ای مانند ذخیره سازی، راکتورها، جداسازها و برج های تبلور دارد. همه موارد اشاره شده اهمیت بازرسی مخازن تحت فشار را حیاتی نموده تا بتوان از حوادث و خسارات احتمالی پیشگیری کرد.

انواع مخازن تحت فشار

مخزن تحت فشار به لحاظ تئوری تقریباً‌ به هر شکلی می تواند تولید شود. شکل متداول آن یک استوانه با دو عدسی یا کلاهک در دو انتها است. شکل این کلاهک‌ها معمولاً یا به شکل نیمکره یا به شکل بشقابی (torispherical) است. تجزیه و تحلیل و ساخت شکل‌های پیچیده‌تر از گذشته تاکنون برای ساخت راحت و ایمن دشوار بوده‌است. در تئوری، مخازن تحت فشار کروی با ضخامت جدار یکسان دوبرابر مخازن تحت فشار استوانه ای استحکام دارند و ایده‌آل‌ترین شکل برای ساخت مخازن تحت فشار هستند؛ ولی ساخت این مخازن دشوارتر و پرهزینه‌تر است به همین دلیل اکثر مخازن، شکل استوانه ای با کلاهک‌های نیمه-بیضوی با نسبت ۲:۱ دارند. مخازن کوچکتر را از یک لوله و دو کلاهک می‌سازند.

مخزن استوانه ای در نوع قرارگیری می تواند عمودی (ایستاده) و افقی قرار گیرد که نوع قرارگیری آن به عامل مختلفی مانند فضای موجود، قوت خاک برای نگهداری، نوع موادی که درون مخزن هستند، بستگی دارد. حتی نوع استوانه ای مخزن نیز می تواند متفاوت بلند یا کوتاه و با قطر زیاد یا کم نیز باشد. اگر زمینی که قرار است مخزن را آنجا قرار دهید خاک نرمی دارد، بهتر است مخزن را استوانه ای افقی قراردهید و اگر حتماًباید عمودی باشد می توانید قطر مخزن را زیاد در نظر بگیرید. اگر مواد درون مخزن آتش گیر است یا فرار، باید قطر مخزن کم و ارتفاع آن زیاد باشد.

به لحاظ دانش مهندسی برخی از این طراحی ها برتری نسبی به سایرین داشته و بیشتر مورد استفاده قرار می گیرند. مخازن تحت فشاری که بیشتر در صنعت مورد استفاده هستند از لحاظ شکل ظاهری به سه دسته کلی زیر تقسیم می شوند.

مخزن تحت فشار استوانه‌ای

مخازن تحت فشار استوانه ای

Cylindrical Pressure Vessels

مخازن تحت فشار مخروطی

Conical Pressure Vessels
مخزن تحت فشار کروی

مخازن تحت فشار کروی

Spherical Pressure Vessels

بازرسی مخزن تحت فشار

بازرسی مخازن تحت فشار بسیار با اهمیت است. این بند استاندارد برای هر کارگاه کوچک و بزرگی که از این تجهیزات استفاده می کند نیز الزام آور است. یکی از تکنیک های پرکاربرد در تست و بازرسی مخازن تحت فشار استفاده از دستگاه های ضخامت سنج التراسونیک برای اندازه گیری ضخامت جداره این مخازن است. این بازرسی بایستی به صورت دوره ای و منظم (عموماً در مناطق بحرانی که طی عملیات ساخت ضخامت کمتری پیدا کرده‌اند) انجام پذیرد. زمانی که ضخامت اندازه گیری شده به مقداری کمتر از حداقل ضخامت مشخص شده در پروسه طراحی برسد،‌ اقدامات پیش گیرانه برای جلوگیری از هرگونه خطر انفجار یا نشت سیال مطابق با دستور العمل های استاندارد بایستی صورت پذیرد.

از دیگر روشهای تضمین ایمنی مخازن تحت فشار، استفاده از سوپاپ های اطمینان و نگهداری و تنظیم صحیح آنها، استفاده از تجهیزات کنترل خوردگی و همچنین سوراخ نگهبان است. دستورالعمل بازرسی انواع مخازن تحت فشار با توجه به نوع آن متفاوت است. برای آشنایی با دستورالعمل مربوطه باید به استاندارد ملی یا بین المللی آن مخزن مراجعه کرد.

بازرسی مخازن تحت فشار به منظور اطمینان از سلامت آن انجام می شود. برای زمان این بازرسی دو حالت وجود دارد:

  1. بازرسی مخزنی که به تازگی ساخته شده است و باید از سلامت آن مطمئن شویم.
  2. مخزنی که قبلاً ساخته شده است و الان زمان بازرسی دوره‌ایی آن فرارسیده است.

مخازن تحت فشار باید بتوانند فشار داخلی خود را حفظ کنند ، وجود هیچگونه نشتی در این مخازن قابل اغماض نیست . این تست ها برای اطمینان از نداشتن سوراخ نشتی هوا (punctures) ، ترک و اتصلات ضعیف انجام میشود که وجود این عیوب سلامت مخزن را تهدید میکنند .

دو روش هیدرواستاتیک و روش پنوماتیک ، روشهای ابتدایی برای تست مخازن هستند اما این دو روش بعلت ریسک بالایی که داشتند امروزه کمتر از آنها استفاده میشوند . اساس این دو روش تقریباً مشابه یکدیگر است ، در روش هیدرواستاتیک معمولا از آب استفاده میشود و روش پنوماتیک از گازی غیر سمی و غیر قابل اشتعال مانند هوا یا نیتروژن استفاده میشود .

وجوه مختلف بازرسی مخازن تحت فشار

۱- آماده سازی قبل از بازرسی مخازن

مالک یا استفاده‌کننده از مخزن تحت فشار مسئولیت آماده سازی آن برای بازرسی را برعهده دارد. همچنین مراحل آماده سازی و انجام تست هیدرواستاتیک در مواقع لزوم نیز برعهده وی است. بازرس موظف است زمان بازرسی مخازن را یک هفته قبل به کارفرما اعلام نماید. این زمان می‌تواند براساس قوانین هر کشوری و بنا به نیاز تغییر پیدا کند.

استاندارد مربوط به مخزن تحت فشار  (ASME(Section VIII  است. علاوه براین، قوانین هر کشوری نیز ممکن است تغییراتی در آن ایجاد نماید. بنابراین مالک یا استفاده کننده از مخزن باید به تمامی این الزامات آگاهی کامل داشته باشد. علاوه بر این، بازرسین نیز باید تغییرات لازم در روند بازرسی خود را منطبق بر قوانین کشوری حاکم انجام دهند. برای آماده‌سازی یک مخزن جهت بازرسی، مالک یا استفاده کننده از آن موظف است مراحل زیر را به انجام برساند:

  1. مخزن را کاملا تخلیه و شستشو نماید.
  2. دریچه آدم رو و دست رو را بازکند، تمامی کورکن ها را بازکرده و شستشو نماید.
  3. کوره را خشک و تمیز نماید. (دیک بخار)
  4. صفحه ی فلزی جلوی مشعل را جدا نماید.(دیک بخار)
  5. آجر های نسوز دور مشعل را برای مشاهده وضعیت مشعل و متعلقات آن برچیند. (دیک بخار)
  6. تمهیداتی برای کنترل تماس با آزبست بیاندیشید. (دیک بخار)
  7. گیج فشار را از محل خود جدا نماید.
  8. ورودی بخار یا آب گرم از خط لوله را به بویلر مورد نظر در محل مناسبی قطع کند.در این خصوص از هر روش دیگر مورد تایید بازرس نیز می تواند استفاده کند. (دیک بخار)
  9. قبل از بازکردن دریچه آدم رو و دست رو، تمامی شیرهای بخار و یک طرفه را بسته و علامت «تحت تعمیر» روی آن نیز باشد. (دیک بخار)
  10. شیر تخلیه را باز کند.
  11. شیر blow-off را (در صورت وجود) بسته و علامتگذاری کند.
  12. لوله blow off را جدا کند.
  13. تمامی خروجی ها را باز کند.

۲- لوازم مورد نیاز برای بازرسی مخازن

قبل از ورود به مخزن تحت فشار باید هرچه که می تواند داخل مخزن و مابین لوله ها افتاده و گیر کند را از خود جدا کنیم، مانند ساعت، گوشواره، حلقه و … . لوازم مورد نیاز برای بازرسی مخزن تحت فشار به شرح زیر هستند:

  • کلاه و عینک ایمنی
  • کفش ایمنی
  • دستکش مناسب
  • لباس سرهمی
  • چراغ قوه
  • دوربین مناسب
  • آینه بازرسی
  • آهنربا
  • ظرف مناسب برای جمع آوری رسوبات احتمالی
  • چاقو، پیچ گوشتی یا هر چیز مشابه برای خراشیدن سطح

۳- اقدامات احتیاطی در حین بازرسی

علاوه بر تجهیزات مورد اشاره در بالا، بازرسین (و همچنین استفاده کنندگان از مخازن) بایستی از اصول این مختص به کارگاه پیروی نمایند. اقدامات ایمنی پیشنهادی به شرح ذیل هستند:

  • بازرسی مخازن الزاما به صورت دونفره انجام شود.
  • در هنگام بازرسی یک دیک بخار ، دستگاه دیگر(حتی المقدور) روشن نباشد.
  • از بسته بودن تمامی شیر ها اعم از شیر رفت ، شیر تخلیه ، شیر بخار، شیر ورودی آب و ….. قبل از شروع عملیات بازرسی اطمینان حاصل نمایید.
  • دمای فلز مخزن تحت فشار را قبل از بازرسی بررسی نمایید که بیش از حد داغ نباشد.
  • با استفاده از تجهزات پایش هوای داخل مخزن ، از خطرناک نبودن محیط برای حضور افراد اطمینان حاصل نمایید.

کلیه بازرسان ، بایستی قبل از شروع عملیات بازرسی گزارش بازرسی قبلی و هرگونه پرونده مربوط را مطالعه نمایند.عملیات بازرسی شامل یک بررسی کلی و تحلیل همه قسمت های مخزن است. همچنین بازرسی ممکن است شامل بررسی  اکونومایزرها، گرمکن‌های خط تغذیه آب ورودی، دی‌ اریتورها و سایر تجهیزات جانبی باشد.

بازرسین در طی عملیات بازرسی به دنبال نشانه‌ای از خوردگی، نشتی و ترک، رسوبات و سایر صدمات وارده به مخزن هستند. ایشان موظف به تهیه عکس از ایرادات بالقوه و بالفعل بوده و بایستی تمامی آن را در گزارش خود منعکس نمایند . بازرسین بایستی همچنین از صحت عملکرد و ایمنی مخزن نیز اطمینان حاصل نمایند.

اهمیت شکل مخزن‌های تحت فشار

مخزن‌های تحت فشار تقریباً به هر شکلی می توانند ساخته شوند، اما برشی از شکل کره، استوانه و مخروط عموماً برای ساخت آنها استفاده می شود. طراحی معمول مخازن تحت فشار، استوانه ای با دو قطعه عدسی شکل در ابتدا و انتها می باشد. هر چه قطعات استفاده شده در مخازن تحت فشار از شکل پیچیده تری برخوردار باشند، لاجرم آنالیز تنش و همچنین فرآیند ساخت آنها مشکل تر خواهد بود.
مخازن تحت فشار کروی در مقایسه با مخازن استوانه ای عموماً تا دو برابر استحکام بیشتری دارند، از سویی، ساخت مخزن‌های تحت فشار کروی بسیار پیچیده تر و گران تر می باشد. از این رو، بیشتر مخزن‌های تحت فشار از نوع استوانه ای با دو عدسی نیمه بیضوی در ابتدا و انتها ساخته می شوند. در سایزهای کوچکتر، توسط مسدود کردن ابتدا و انتهای لوله نیز می توان یک مخزن تحت فشار تولید نمود.

استاندارد بازرسی مخازن تحت فشار

امروزه با توجه به توسعه روز افزون صنایع نفت، گاز و پتروشیمی و نیروگاه ‌ها و ساخت مخازن تحت فشار که در آنها مورد استفاده قرار می­‌گیرد، استاندارد و بازرسی مخازن تحت فشار از اهمیت ویژه‌­ای برخوردار است. بازرسی مخازن تحت فشار هم در زمان ساخت و هم در زمان بهره برداری مطابق استاندارد بازرسی مخازن تحت فشار بین­ المللی به صورت کامل تشریح شده است.

مخزن‌های تحت فشار برای استفاده در فشار و دمای مشخصی طراحی و ساخته شده که اصطلاحاً دمای کارکرد و فشار کارکرد نامیده می شوند. اعمال فشاری بیش از فشار کارکرد می تواند بسیار مخاطره آمیز باشد، از این رو، تمامی مخازن تحت فشار بایستی مطابق با استانداردهای مشخصی مانند ASME Boiler and Pressure Vessel Code در امریکا، Pressure Equipment Directive of the EU (PED) دراروپا،‌ Japanese Industrial Standards (JIS) در ژاپن،‌ CSA B51 در کانادا، Australian Standards در استرالیا و دیگر استانداردهای بین المللی از قبیل Lloyd’s و Germanischer Lloyd و Det Norske Ventas و Société Générale de Surveillance (SGS S.A) طراحی و ساخته شوند.

شرکت بازرسی آستا

بازرسی ادواری مخازن تحت فشار

مخازن تحت فشار صرف نظر از اندازه و نوع‌شان و سیال داخل‌شان، علیرغم وجود ادوات ایمنی می‌توانند خطرناک باشند. چنانچه نگهداری و بازرسی مخازن درست انجام نشود، ممکن است باعث خسارت جانی و مالی قابل توجهی شود. بنابراین انجام بازرسی‌  سرویس‌های دوره‌ای خصوصاً در رابطه با عملکرد سوپاپ اطمینان و تجهیزات کنترلی از مراحل مهم نگهداری این دستگاه است.

بر اساس استاندارد ملی، دوره بازرسی مخازن تحت فشار بر اساس استاندارد مربوطه تعیین می شود. این بازرسی بایستی توسط شرکت‌های صلاحیت‌دار انجام شود. این شرکت‌ها موظفند پس از بازرسی دقیق مطابق با دستورالعمل‌های مربوطه، تاییدیه مخازن تحت فشار را به کارفرما ارائه دهند.

تست‌های مخازن

بازرسی مخازن تحت فشار بر اساس استاندارد مربوطه عموماً شامل شش تست مختلف است. هر یک از این تست‌ها به صورت جداگانه توسط بازرسان متخصص شرکت بازرسی آستا انجام می‌پذیرد. در صورتی که نتایج همه تست‌ها مورد تایید باشد، گواهینامه سلامت مخزن صادر می‌گردد.

ضخامت سنجی

بازرسی ظاهری

هیدرواستاتیک

نیوماتیک

تجهیزات کنترلی

ضخامت رنگ

آموزش بازرسی مخازن تحت فشار

بازرسی مخازن تحت فشار مبحثی کاملاً تخصصی است. اپراتور مخازن و مسئولین HSE در کارخانجات نیاز دارند تا با اصول اولیه بازرسی‌های روزانه، هفتگی و ماهیانه مخازن آشنا باشند. این دانش اولیه در خصوص بازرسی به کاهش نرخ حوادث و نگهداری بهتر کمک بسزایی می‌نماید. واحد آموزش شرکت بازرسی آستا به عنوان مرکز آموزش مورد تایید سازمان استاندارد و سازمان فنی و حرفه‌ای، دوره های متفاوت در زمینه مخازن تحت فشار  طراحی نموده است. همه دوره ها می‌تواند به صورت حضوری و یا مجازی برگزار گردد.

دوره تخصصی بازرسی مخازن تحت فشار

بازرسی پیش از ساخت مخازن تحت فشار چیست؟

در این مرحله بازرس باید مراحل مختلفی را مورد بررسی قرار دهد. بازرس در ابتدا باید وضعیت کارخانه سازنده از لحاظ در اختیار داشتن تجهیزات متناسب برای ساخت از جمله انواع جرثقیل ها، تجهیزات جوشکاری، نیروی انسانی مناسب و تجهیزات مورد نیاز جهت کنترل کیفی مراحل ساخت، مواد و محصول و در مجموع توانمندی کارخانه سازنده را مورد بررسی قرار دهد. این اقدامات شامل چک نمودن سیستم مدیریت کیفیت و سایر استانداردهای مورد نیاز نیز می شود.

بازرس قبل از شروع کار باید در جلسه پیش از شروع بازرسی شرکت و نظرات خود را در رابطه با شرایط کلی بازرسی و نحوه کنترل کیفی  ارائه و صورتجلسه را امضاء و با حضور افراد مرتبط تایید نماید. پس از آن مرحله مشاهده و تایید گواهینامه فنی مواد شامل انواع ورق های مورد استفاده، لوله ها، فلنج ها، الکترود، رنگ است. سپس بازرسی از مواد مورد استفاده و تایید و در صورت نیاز تست از جوشکاران و تایید گروه عملیات تست غیرمخرب مرحله بعدی کار است. قدم بعدی تایید گواهی نامه های کالیبراسیون دستگاه های مورد استفاده گروه کنترل کیفیت و همچنین مرور و تایید دستورالعمل های NDT، PQR، WPS، تست های هیدرواستاتیک (یا نیوماتیک)، Hardness, PMI، دستورالعمل های تنش زدایی، رنگ و سند بلاست است.

مراحل ۱۳ گانه بازرسی حین مخازن تحت فشار

  • بررسی کارخانه سازنده به لحاظ دارا بودن سیستم کنترل کیفیت

  • دریافت و بررسی نقشه ساخت و تطبیق آن با استانداردهای ملی و بین‌المللی

  • مرور گواهینامه‌های مواد اولیه (ورق‌ها، لوله‌ها ، فلنج‌ها)

  • تست جوشکاران

  • مرور دستورالعمل‌های WPS، PQR و WPQ

  • بازرسی گواهینامه کالیبراسیون تجهیزات ساخت و کنترل کیفیت

  • نشانه‌گذاری متریال

  • نظارت بر شکل‌دهی قطعات

  • کنترل ابعادی

  • بازرسی جوش و آزمون‌های غیر مخرب NDT

  • انجام تست‌های هیدرواستاتیک

  • انجام تست تجهیزات کنترلی

  • صدور پلاک استاندارد مخزن

استاندارد بازرسی مخازن تحت فشار

مشاوره خرید مخزن تحت فشار

همان‌طور که می‌دانید تصمیم‌گیری برای انتخاب و خرید مخزن برای بسیاری از مدیران و مهندسین فنی کار سخت و دشواری‌ست.

اما دلیل این دشواری چیست؟

تعداد سازندگان انواع مخازن تحت فشار در کشور ما زیاد است. صرفاً تعداد محدودی از آن‌ها مجوزهای مربوطه را دریافت نموده‌اند و مجاز به ساخت مخزن استاندارد هستند. الباقی بدون مجوز ساخت، فعالیت زیرزمینی داشته و کسی هم جلودارشان نیست. جالب است بدانید که عدد کل سازندگان این تجهیزات در سایر کشورها بسیار کمتر از این تعداد است.

با توجه به تجربیات سال‌های گذشته، تعداد زیادی از مشتریان با گزینه‌های زیادی در هنگام خرید روبرو هستند. مشتریان اغلب در هنگام انتخاب بهترین تولید کننده مخازن تحت فشار سر‌درگم می‌شوند. این سردرگمی ناشی از عدم وجود روش استاندارد خرید و یا حتی یک راهنمای ساده و شفاف در این زمینه است.

مشاوره خرید دیگ بخار

خدمات آستا در خرید مخازن تحت فشار

برای مرتفع نمودن همه دشواری‌ها در هریک از مراحل و با توجه به بالا بودن هزینه‌ اولیه خرید و کاهش ریسک مترتب بر آن، شرکت بازرسی آستا به پشتوانه سال‌ها تجربه در امر طراحی و بازرسی حین ساخت مخازن تحت فشار و همچنین بازرسی ادواری این تجهیزات، آمادگی خود را جهت ارائه خدمات مشاوره تخصصی در پروسه خرید مخازن اعلام می‌دارد.

اهم خدمات قابل ارائه شرکت آستا در زمینه خرید مخازن تحت فشار به شرح زیر است:

  1. بررسی طرح و نقشه مخزن و تطابق آن با استاندارد مربوطه
  2. بررسی نیاز مشتری و تطابق آن با محصول خریداری شده
  3. اطمینان از بازدهی محصول مورد خریداری با ادعای سازنده
  4. اطمینان از صحت بازرسی‌های انجام شده توسط شرکت بازرسی مربوطه به عنوان ناظر ثالث در حین بازرسی های ساخت
  5. اطمینان از انجام  و صحت انجام مراحل تنش‌زدایی (در صورت نیاز)
  6. نظارت بر صحت انجام تست‌های الزامی در انتهای کار
  7. اطمینان از اصالت تجهیزات کنترلی خریداری شده
  8. ارائه پیشنهادات در خصوص محل نصب و مراحل راه‌اندازی بر طبق اصول استاندارد
خرید دیگ بخار

پنج نکته حیاتی برای خرید مخازن تحت فشار

  • ۱. ادعای اینکه شرکت سازنده دارای استاندارد ملی، استاندارد بین المللی، استاندارد اروپا، استاندارد ایزو، استاندارد های فرا بین المللی! از اساس کذب است.

    به علت وجود استاندارد  در خصوص مخازن تحت فشار،‌ اگر سازنده صرفاً به همین استاندارد رجوع و عمل نماید کافیست و نیاز به هیچ استاندارد بین‌المللی دیگری نیست.

  • ۲. گواهینامه‌ بین المللی کیفیت و تایید نقشه دیگ بخار مورد نیاز نیست.

    تمامی نقشه‌های ساخت مخازن تحت فشار بایستی پس از تهیه از لحاظ تطابق با استاندارد ملی و بین المللی به تایید شرکت بازرسی طرف قرارداد رسیده و در مدارک پروژه نگهداری گردد، فلذا هیچ گواهینامه تایید کیفیت یا تایید نقشه از مراجع خارج از ایران مورد قبول نیست.

  • ۳. در سنوات گذشته یک مرتبه نسبت به دریافت گواهی استاندارد مخزن اقدام کرده‌ایم.

    استاندارد سازی ساخت مخازن تحت فشار امری مداوم و هر روزه است. یک مرتبه ساخت به روش استاندارد،‌سایر محصولات را از طی این پروسه بی نیاز نمی‌کند. مطابقت با استاندارد صرفاً ‌به معنای استفاده از نشان استاندارد به همراه پلاک بازرسی روی مخزن تحت فشار نیست. مخزن استاندارد به دستگاهی اطلاق می‌شود که تمامی مراحل طراحی و تولید آن از تایید نقشه تا خرید متریال و جوشکاری و تست‌های مورد نیاز و  امثالهم تحت نظارت مستقیم و مستمر شرکت بازرسی طرف قرارداد انجام پذیرفته باشد.

  • ۴. ورق مورد استفاده در مخزن تولید شرکت ما خارجی است.

    متریال و تجهیزات مورد استفاده در دیگ بخار غالباً (بالای ۹۰٪ موارد) تولید داخل است. افزایش آگاهی باعث خروج سودجویان از دوررقابت خواهد شد.

  • ۵. ماشین آلات روز دنیا را برای تولید مخازن تحت فشار به کار گرفته‌ایم.

    بهره بردن از آخرین دستاوردهای فنی و ماشین آلات تولید در دنیا تا حد زیادی کذب است. ساخت مخازن تحت فشار بیشتر به دانش و تجربه نیاز دارد تا ماشین آلات بسیار پیچیده.

بهترین شرکت بازرسی مخازن تحت فشار کدام است؟

بهترین شرکت بازرسی کدام است؟ آیا قدیمی‌ترین است؟ آیا بزرگترین است؟ آیا پرنفوذترین است؟

در دهه اخیر شرکت‌های بازرسی به لحاظ تعداد، رشد بسیار وسیعی را تجربه‌ کرده‌اند. این موضوع عزم جدی سازمان ملی استاندارد ایران و سازمان‌های ذیربط به توسعه استانداردسازی و ایمنی را منعکس می‌سازد. در صورت همراه نشدن رشد کیفی شرکت‌های بازرسی همگام با رشد کمی آن‌ها، ریسک مفسده در امر بازرسی دوچندان می‌شود.

شرکت‌های بازرسی فنی که در حال حاضر صلاحیت فنی بازرسی مخازن تحت فشار را دارا هستند از سطوح کیفی متفاوتی برخوردارند. لذا درک این موضوع که کدام یک از آنها نقش بهتری در کنترل فرآیندهای تولید مخزن را دارند، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. شرکت بازرسی آستا می‌تواند در این امر کمک و راهنمای شما باشد.

برای انتخاب بهترین شرکت بازرسی مخازن تحت فشار به این نکات توجه داشته باشید:

  1. میزان تسلط فنی به استانداردهای مرتبط با حوزه مخازن تحت فشار
  2. آموزش مستمر پرسنل
  3. در دسترس بودن خدمات در سراسر ایران
  4. قیمت رقابتی
  5. بازرسی دوم رایگان
  6. دارا بودن بیمه مسئولیت مهندسی
  7. در اختیار داشتن تجهیزات اندازه‌گیری به روز و کالیبره شده
  8. درستکاری و امانتداری

شرکت بازرسی آستا با در اختیار داشتن پرسنل با دانش فنی به روز و تجربه طولانی در زمینه بازرسی مخازن تحت فشار. آمادگی خود را برای ارائه کلیه خدمات بازرسی و آموزش در سراسر کشور اعلام می دارد.

مخازن تحت فشار ذخیره عموماً به چه شکلی ساخته می شوند؟۱۴۰۰/۹/۲۱ ۱۲:۵۰:۱۸

مخزن تحت فشار به لحاظ تئوری می تواند به هر شکلی ساخته شود. شکل استوانه ای و مخروطی و کروی از سایر اشکال معمول‌ تر است.

بازرسی مخازن تحت فشار مطابق کدام قانون الزامی است؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۱۱:۰۳:۵۰

مطابق با آیین نامه ظروف تحت فشار وزارت کار بازرسی کلیه مخازن تحت فشار به صورت سالیانه الزامی است.

آیا بازرسی مخازن تحت فشار الزامی است؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۹:۰۷:۱۵

تمامی مخازن با فشار بالای یک بار بایستی در دوره‌های زمانی یک ساله مورد بازرسی قرار گرفته و گواهینامه دریافت کنند.

مخازن تحت فشار به چه مخازنی گفته می شود؟۱۴۰۰/۹/۲۰ ۹:۰۳:۲۷

هر مخزنی که فشار سیال داخل آن از ۱ بار (یک اتمسفر) بیشتر باشد مخزن تحت فشار نامیده می‌شود.

Go to Top